Piękno, prawda i dobro cz. 2

Kto do piękna dąży, musi wytężyć wszystkie trzy siły duchowe, jeżeli nie chce ugrzęznąć w jakimś nieokreślonym uczuciu. Dążenie ku pięknu musi być silne, poczucie jego silne i czyste, poznanie wnikające aż do samej istoty, do prawdy piękna. Jeżeli w życiu codziennym zadowalamy się uczuciem piękna jako rozkoszą zmysłów, to w poznaniu jego tkwi już czynność myśli, która nas obznajamia z istotą uczuć piękna, podczas kiedy w zakresie woli (działania) czyn jest rzeczą główną a zdolność pierwszym warunkiem tworzenia piękna. Ze tworzeniu towarzyszy czucie i poznawanie, jeżeli ma wypaść dobrze, jest rzeczą jasną. Jako umiejętność zajmuje się więc estetyka badaniem zarówno uczucia, jak woli czyli zdolności. Zdolność tworzenia piękna jest sztuki. Tak więc obejmuje w sobie estetyka zarówno filozofię piękna jak sztuki.

Umiejętność jest pracą abstrakcyjna myśli, która w szeregu zjawisk, uważanych za współzależne i związanych jednym pojęciem, odszukuje wspólne ich cechy. Dla tego wiedza opiera się zawsze na doświadczeniu. O tyle tylko mogłoby się wydać, że wiedza, a w dalszym toku umiejętność tj. wiedza systematycznie jedną grupę zjawisk obejmująca, wysnuwa ze siebie samej nowe, nie z doświadczenia zaczerpnięte pojęcia – o ile z jej pomocą bez doświadczenia możemy cały szereg koniecznych zjawisk, działań itd. przedmiotu naprzód wywnioskować, skoro dokładnie zbadaliśmy,. do którego działu pojęć należy, i co stanowi istotę tegoż.

 

Comments

  1. By Reklama